Wereld nog niet rijp voor concept 'internationaal gemeengoed'

Voor de econoom Jeffrey Sachs, speciaal
adviseur van VN-secretaris-generaal Kofi Annan, hebben de deelnemers aan de
conferentie van Monterrey een kans verkeken om een grote stap voorwaarts te
zetten bij de financiering van ontwikkeling. Sachs is voorstander van de
oprichting van een speciaal fonds voor de financiering van global public
goods als zuivere lucht, natuurreservaten maar ook een gezonde en goed
opgeleide wereldbevolking. Dergelijk internationaal gemeengoed houdt de
wereldeconomie draaiend, en het is dus maar normaal dat de internationale
gemeenschap erin investeert. Maar zowel rijke als arme landen zijn niet voor
de idee gewonnen.


Volgens Sachs zijn met name de gezondheid van de wereldbevolking en de
wereldwijde economische ontwikkeling onlosmakelijk met elkaar verbonden.
Jaarlijks sterven in de arme landen bijvoorbeeld acht miljoen mensen aan
makkelijk te voorkomen ziektes. Dat heeft een enorme weerslag op de economie
en de ontwikkeling van die landen. De internationale gemeenschap kan daar
makkelijk wat tegen ondernemen. Als van elke tien miljoen dollar die op
aarde circuleren één cent in een speciaal fonds gaan, levert dat al genoeg
geld op om de grootste gezondheidsproblemen in de arme landen aan te pakken.

Uit zo’n fonds voor de instandhouding van het internationaal gemeengoed
zouden verder ook initiatieven kunnen worden gefinancierd om de
luchtvervuiling tegen te gaan, om arme mensen toegang te bieden tot
informatie, om alle wereldburgers toegang te bieden tot betrouwbaar water,
enzovoort. Een aantal ngo’s en zelfs westerse landen als Frankrijk en
Zweden zien veel in het voorstel, maar toch raakte het niet op de agenda van
de conferentie van Monterrey. Het grootste struikelblok lijkt de
financiering van het fonds. De meeste rijke landen wringen zich al in
bochten bij de vraag om binnen 10 of 20 jaar 0,7 procent van hun bruto
binnenlands product aan ontwikkelingshulp uit te geven. De Tobintaks, een
ander mogelijk instrument voor de financiering van het fonds, geniet
internationaal niet voldoende steun. Maar ook de ontwikkelingslanden zelf
tekenen verzet aan tegen het plan. Zij vrezen dat het geld voor een
eventueel nieuw fonds zou worden weggesluisd uit de klassieke
ontwikkelingssamenwerking. Nochtans loopt er volgens Sachs een duidelijk
scheidslijn tussen het nieuwe fonds en de klassieke ontwikkelingshulp: die
laatste is bedoeld om armere landen in hun nationale programma’s bij te
staan, terwijl het nieuwe fonds investeringen mogelijk maakt waarbij heel de
wereldbevolking profijt doet.

Sachs beschouwt een fonds voor het internationaal gemeengoed niet enkel als
een ethische verplichting, maar ook als een rendabele economische
investering in wereldwijde ontwikkeling. Sachs weet waarover hij spreekt:
het VN-Global Fund ter bestrijding van aids, tuberculose en malaria dat hij
beheert, wordt door het groeiende aantal ontwikkelingsdenkers als een
proefproject beschouwd voor een nieuwe aanpak van de globale
ontwikkelingsproblematiek. Op dat nieuwe instrument hebben de
ontwikkelingslanden wel enthousiast gereageerd. Volgens Sachs waren de
behoeften in de goed onderbouwde projectvoorstellen uit ontwikkelingslanden
wel tienmaal groter dan het beschikbare geld.

Het voorstel van een fonds voor de instandhouding van het internationaal
gemeengoed is niet besproken in Monterrey, maar dat betekent niet dat de
idee dood is. Frankrijk en Zweden hebben beloofd samen een werkgroep te
financieren die het voorstel verder moet uitdiepen.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 2925   proMO*’s steunen ons vandaag al. We hopen 2021 te kunnen starten met 3000 proMO*‘s, word jij er één van?

Word proMO* of Doe een gift