'De belangrijkste boodschap is: het wordt niet beter.'

Landdegradatie is overal om ons heen

PublicDomainPictures/Pixabay

 

Verwoestijning en landdegradatie vormen een belangrijke bedreiging voor onze voedselvoorziening, zegt VN-expert Mariam Akhtar-Schuster. “De belangrijkste boodschap is: het wordt niet beter.”

De komende decennia zijn bepalend als het gaat om het ontwikkelen en uitvoeren van een beleid tegen verwoestijning, zei Akhtar-Schuster, die als wetenschapper verbonden is aan de VN-raamwerkconventie tegen Verwoestijning (UNCCD), gisteren in Ankara bij de 25ste verjaardag van de conventie.

In diverse recente publicaties over landdegradatie en droogte, onder meer van de Verenigde Naties en het Platform on Biodiversity and Ecosystem Services (IPBES) klinken waarschuwingen.

“Mensen zien het probleem steeds vaker in hun omgeving. Het is nu het moment om de kennis die we hebben toe te passen, en zo verwoestijning tegen te gaan”, zegt Akhtar-Schuster. “We moeten niet alleen technologie toepassen, ook op beleidsniveau moet een structuur ontwikkeld worden die duurzaam landgebruik ondersteunt.”

Extreme droogte

Het IPBES-rapport stelt dat de biosfeer en atmosfeer waar de mensheid van afhankelijk is, door diezelfde mens diepgaand ‘geconfigureerd’ is. Volgens het rapport is 75 procent van het land aanzienlijk veranderd, kampt 66 procent van het oceaanoppervlak met een opeenstapeling van invloeden en is 85 procent van de draslanden verloren gegaan.

“Er is geen land dat achterover kan leunen en niets doen. Het is ieders probleem.”

“Er zijn uiteraard regio’s die zwaarder getroffen zijn dan andere. Dit zijn de gebieden die te maken hebben met extreme droogte, wat een duurzaam landgebruik nog moeilijker maakt”, zegt Akhtar-Schuster.

“Op alle continenten speelt landdegradatie. Er is geen land dat achterover kan leunen en niets doen. Het is ieders probleem.”

Er is genoeg kennis om in ieder geval te voorkomen dat het probleem verergert, zegt ze. Maar dat vraagt betrokkenheid van alle partijen: de regeringen, gebruikers van de grond en de bevolking in een land.

Groeiende vraag naar voedsel

“Dit kun je niet van bovenaf opleggen. Je hebt de mensen aan de basis nodig, mensen die de kennis genereren en de politici die kennis omzetten in beleid. Niemand kan zeggen dat dit hem niet aangaat, want we zijn allemaal consumenten van producten die van het land komen. Ons eten, onze kleding, vrijwel alles wat we gebruiken heeft op een of andere manier een link met het land.”

Barron Joseph Orr, eveneens wetenschapper bij de UNCCD, zegt dat landdegradatie in het verleden vooral gezien werd in relatie tot overbegrazing of slecht management van landbouwgrond. De realiteit, zegt hij, is dat dat geen invloed heeft op de verandering. “Wat anders is dan in het verleden, is de snelheid waarmee het land degradeert. Dat tempo ligt veel hoger dan vroeger, zowel als het gaat om de conversie naar landbouwgrond als de conversie naar bouwkavels.”

“We zitten in een situatie waarin 75 procent van het landoppervlak is getransformeerd, terwijl de vraag naar voedsel alleen maar zal groeien tussen nu en 2050. De wereldbevolking zal in die periode naar schatting groeien met 1 of 2 miljard mensen”, zegt Orr. “Onze vraag naar energie waar we land voor gebruiken, bio-energie of wind- en zonne-energie, neemt toe. Maar deze studies laten zien dat we het gebruik van de grond die hiervoor nodig is, niet optimaliseren”.

Meetbare maatregelen

In 2015 sprak de internationale gemeenschap via de UNCCD af een balans (land degradation neutrality of LDN) te bereiken in het tempo waarin grond degradeert en hersteld wordt via concrete interventie. Ook werd afgesproken de gevolgen van droogte te verzachten.

In de afgelopen vier jaar hebben 122 landen vrijwillige, meetbare maatregelen genomen om landdegradatie te stoppen voor 2030. Van de 70 landen die in het verleden te maken hadden met droogte, hebben er 44 nationale plannen ontwikkeld om droogte in de toekomst effectiever het hoofd te bieden.

Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift