De verantwoordelijkheid ligt bij ieder individu

De tirannie van kleine beslissingen maakt de biodiversiteit in België kapot, maar kan die even goed weer herstellen

Rene Rivers (CC BY-NC-ND 2.0)

 

‘The tiranny of small decisions’ is een concept dat moeilijk te bevatten is. Weinig mensen staan er bij stil dat hoe de wereld er vandaag uit ziet in al z’n aspecten een accumulatie is van ontelbaar veel kleine beslissingen, van ontelbaar veel mensen -ook van natuurfenomenen uiteraard- verspreid over de tijd.

Alfred E. Kahn beschreef dit voor het eerst in 1966 met betrekking tot de economie. Later heeft de ecologist William Odum in 1982 gesteld dat veel ecologische problemen voortvloeien uit een aantal samengetelde kleine beslissingen die vaak onbewust zijn gemaakt. (Odum, 1982). De Belgische Valerie Dewaelheyns heeft dit verwerkt in een doctoraatsstudie.

Een mens voelt zich dikwijls betekenisloos in het grote geheel, alle Belgen zijn immers maar een 11,3 miljoenste van de puzzel genaamd België. Toch kan je het vergelijken met een grote kolonie bijen die ofwel kan bloeien door samen te werken, ofwel kan ten onder gaan door slecht gedrag of communicatie. Hoe klein het puzzelstukje ook dat we zijn, we maken wel degelijk impact. Ben je het enige lichtpuntje in een zee van duisternis, zullen anderen misschien ook geneigd zijn om het goede voorbeeld te volgen, zeker als je je best doet jezelf kenbaar te maken.

Hoe klein het puzzelstukje ook dat we zijn, we maken wel degelijk impact.

In West-Australië, waar er extreme watertekorten zijn door een toenemende droogte, is er een interessant fenomeen, dat wetenschappers bestudeerd hebben (Hannah V. Uren, 2015).

Sinds de kolonisatie van Australië wordt het tuinlandschap van de stad Perth gedomineerd door de Europese tuinstijl. Met andere woorden: kunstmatige tuinen met extreme behoefte aan bewatering, meststoffen, onderhoud en pesticiden. Deze tuinen passen niet in hun klimaat en met de klimaatveranderingen hoe langer hoe minder.

Toch is er een vreemde eend in de bijt: Fremantle, een stadje ten zuiden in de Perth Metropool. In dit lokaal bestuursgebied zetten mensen massaal in op ecologische tuinen met meer inheemse planten waardoor ze een tuin hebben met minder onderhoud en bewatering. Hoe kan het nu dat er middenin een regio van verspilzucht toch een deeltje is dat het licht heeft gezien? De details lees je in de studie, maar het komt neer op het volgende.

Mensen die kiezen voor een ecologische tuin hebben veelal dezelfde drijfveren als mensen met een ‘lekkende’ onnatuurlijke tuin. Ze willen beiden een tuin hebben die past in de buurt en willen beiden dezelfde waarden hebben als hun buren. In zekere zin willen ze ‘er bij horen’, een primaire behoefte van de mens: aanvaard worden door de community.

Het grote verschil met Perth is dat de bewoners van Fremantle het gevoel hebben dat ze mee verantwoordelijk zijn voor het milieu. Dit ten opzichte van de Perth-bewoners die misschien wel de ernst van de situatie inzien, maar het gevoel hebben dat ze als enkeling niet bijdragen, alsook dat het de taak is van de autoriteiten om een oplossing aan te reiken. Ze geloven dus niet in de tirannie van kleine beslissingen, met alle gevolgen van dien.

In Vlaanderen is er grosso modo 1080 vierkante kilometer privé tuin, ongeveer dezelfde oppervlakte als Waals-Brabant. Hoe kunnen we van dit gebied het grootste natuurgebied van België maken? En dit zonder in te boeten op menselijk genot uiteraard, integendeel.

Het is nu aan de ecologische tuiniers om duidelijk te maken dat zij “de gemeenschap” zijn. Zij zijn de nieuwe norm.

Zeer simpel. Volgens bovenstaande psychologische studie in Australië richt een mens voor een groot deel zijn tuin in om aanvaard te worden door de gemeenschap. Het is nu aan de ecologische tuiniers -lees: mensen die liever iets anders doen dan hun gras te maaien of te ontmossen- om duidelijk te maken dat zij “de gemeenschap” zijn. Zij zijn de nieuwe norm.

Dit is een maatschappelijke omwenteling waarin iedere slimme tuinbezitter een verantwoordelijkheid te dragen heeft: namelijk het duidelijk maken dat zij de maatstaf zijn en dat een intensief beheerde tuin hebben met overbewatering, pesticiden en meststoffen een egoïstische daad is en een last voor de maatschappij. Wees een tiran van de kleine beslissing en neem de juiste beslissing.

#MakeBelgiumWildAgain #ByeByeGrass

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift

Over de auteur